بازتاب سرمایه‌ی اجتماعی بر بهبود روابط دولت- ملت

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار دانشگاه فرهنگیان، دکترای ارتباطات اجتماعی

چکیده

موضوع مقاله‌ی حاضر، بررسی تحلیلی بازتاب عناصر حیاتی سرمایه‌ی اجتماعی در روابط حاکمیت و مردم در متن جامعه‌ی اسلامی و نقش آن در رسیدن به پیشرفت است. مدعا این است که اعتماد از شاخص‌های مهم سرمایه‌های اجتماعی است و قابل تبدیل‌شدن به سرمایه‌ی اقتصادی را دارد؛ چراکه شکل‌گیری اعتماد اجتماعی - در اثر عدالت‌گستری کارگزاران - به قانون‌مندی شهروندان و ایجاد امنیت می‌انجامد و انسجام اجتماعی و سطح مشارکت در جامعه را ارتقا می‌بخشد. در این رهیافت، خدامحوری، نقطه‌ی آغازین ایجاد اعتماد متقابل و مشارکت اجتماعی است. هدف بنیادی، کشف و تبیین ماهیت روابط میان مؤلفه‌های سرمایه‌ی اجتماعی از طریق بازنگری در نظریاتی است که افزایش حجم ساختاری شبکه‌ای را محور دستیابی به توسعه‌ی سرمایه‌ی اجتماعی معرفی می‌کنند. نتایج کاربردی تحقیق حاکی از آن است که خدامحوری و بصیرت در لایه‌های شناختی جامعه، به دستاورد مشارکت رهنمون می‌گردد و با فرسایش آن، کارآمدی نظام سیاسی کاهش می‌یابد.

کلیدواژه‌ها


  1. آمدی، عبدالواحد (۱۳۸۰). غررالحکم و دررالکلم. ترجمه: شیخ ‌محمدعلی انصاری ‌شوشتری؛ مصحح: حجت‌الاسلام‌والمسلمین شیخ ‌مهدی انصاری ‌قمی. قم: مؤسسه انتشاراتی امام‌عصر(عج) (چاپ اول).
  2. ازکیا، مصطفی و غفاری، غلامرضا (1380). بررسی رابطه بین اعتماد و مشارکت اجتماعی در نواحی روستایی شهرستان کاشان. نامه‌ی علوم اجتماعی، شماره 17: 31- 3.
  3. اسماعیلی، رضا (1385). سطح‏بندی سرمایه‌ی اجتماعی در شهرستان‌های استان اصفهان. فصلنامه رفاه اجتماعی، شماره23: 248- 225.
  4. بوردیو، پیر (1384). شکل‌های سرمایه‌ی اجتماعی. ترجمه: افشین خاکباز و حسن پویان. تهران: نشر شیرازه.
  5. پونتام، روبرت.دی (1392). دموکراسی و سنت‌های مدنی. ترجمه: محمد‌تقی دلفروز. تهران: انتشارات جامعه‌شناسان.
  6. تاجبخش، غلامرضا و جوانمرد، کرم‌الله و طرفی، علی‌رضا (1392). تحلیل رابطه‌ی بین سرمایه‌ی اجتماعی و احساس امنیت اجتماعی در شهر حمیدیه. فصلنامه‌ی علمی پژوهشی مطالعات امنیت اجتماعی. شماره33: 45-13.
  7. ترنر، جاناتان.اچ (1384). پیدایش نظریه‌ی جامعه‌شناختی. ترجمه: عبدالعلی لهسائی‌زاده. شیراز: انتشارات نوید.
  8. توسلی، غلام‌عباس و موسوی، مرضیه (1382). سرمایه در نظریات کلاسیک و جدید با تاکیدبر نظریه‌های سرمایه‌ی اجتماعی. نامه‌ی علوم اجتماعی، شماره 26: 6.
  9. چلبی، مسعود و مبارکی، محمد (1384). تحلیل رابطه‌ی سرمایه‌ی اجتماعی و جرم در سطوح خرد و کلان. مجله جامعه‌شناسی، شماره 22: 44-3.
  10. حق‌گویان، زلفا؛ سید‌جوادین، رضا؛ مشایخی، مریم؛ منتظری، عباس (1393). بررسی وضع سرمایه‌ی اجتماعی در سازمان امور مالیاتی استان قم. مدیریت سرمایه‌ی اجتماعی، شماره‌ی اول: 42-21.
  11. رفیع‌پور، فرامرز (1378). آنومی یا آشفتگی اجتماعی. تهران: انتشارات سروش.
  12. شیانی، ملیحه و محمدی، محمدعلی (1386). تحلیل جامعه‌شناختی احساس آنومی اقتصادی در میان جوانان. فصلنامه‌ی رفاه اجتماعی، شماره 25: 37- 11.
  13. عالی‌پور، علیرضا؛ عنایتی، ترانه (1395). طراحی مدل شرکت‌های زایشی؛ پژوهشی با هدف توسعه‌ی سرمایه‌ی اجتماعی در دانشگاه‌ها. مدیریت سرمایه‌ی اجتماعی، دوره 3، شماره‌ی 1: 21 ـ 1.
  14. عباس‌زاده، محمد؛ علیزاده‌اقدم، محمد‌باقر؛ اسلامی‌ بناب، سیدرضا (1391). بررسی رابطه بین سرمایه‌ی اجتماعی و آنومی اجتماعی. مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران، دوره 1، شماره 1: 172- 145.
  15. طباطبائی، سید‌محمدحسین (1374). ترجمه‌ی ‌تفسیرالمیزان. ترجمه: سید محمد‌باقر موسوى همدانى. قم: انتشارات جامعه مدرسین حوزه علمیه (چاپ پنجم).
  16. غفاری، غلامرضا (1387). سرمایه‌ی اجتماعی و پیشگیری از جرم. مجموعه مقالات نخستین همایش پیشگیری از جرم، دفتر تحقیقات کاربردی پلیس: 263- 289.
  17. فیض‌الاسلام اصفهانی، سیدعلی‌نقی (1370). نهج‌البلاغه. تهران: انتشارات فیض‌الاسلام.
  18. فیلد، جان (1388). سرمایه‌ی اجتماعی. ترجمه: غلامرضا غفاری و حسین رمضانی. تهران: انتشارات کویر.
  19. کلینی، محمدبن‌یعقوب (1369). اصول‌‌کافی. ترجمه: جواد مصطفوی. تهران: انتشارات کتابفروشی علمیه اسلامیه.
  20. کلمن، جیمز (1384). نقش سرمایه‌ی اجتماعی در ایجاد سرمایه‌ی انسانی. ترجمه: کیان تاجبخش. تهران: نشر شیرازه.
  21. گیدنز، آنتونی (1383). تجدد و تشخص. ترجمه: ناصر موفقیان. تهران: نشر نی.
  22. لطفیان، سعیده (1376). استراتژی و روش‌های برنامه‌ریزی استراتژیک. تهران: مؤسسه چاپ و انتشارات وزارت امور‌خارجه.
  23. مجلسی، محمدتقی (1103 - 1070). بحارالانوار. قم: دفتر انتشارات اسلامى جامعه مدرسین حوزه علمیه.
  24. محسنی، منوچهر (1382). مشارکت اجتماعی در ایران. تهران: انتشارات آرون.
  25. نصیری، فخرالسادات و همکاران (1394). بررسی تأثیر رهبری موثق بر بهبود خالقیت و نوآوری با توجه به نقش میانجی سرمایه‌ی اجتماعی. مدیریت سرمایه‌ی اجتماعی، دوره 2، شماره‌ی 4: 496 ـ 475.
    1. Batt, peter J. (2008). Building Social Capital in Network. Industrial Marketing Management: 487-491.
    2. Bourdieu, P. (1986). The Forms of Capital. In Handbook of Theory and Research for the Sociology of Education. J. Richardson (eds). New York: Greenwood Press.
    3. Bowen, Natasha K; Bowen, Gary L. and Ware, William. (2002). Neighborhood Social Disorganization, Families, and the Educational Behavior of Adolescents .Journal of Adolescent Research, Vol.17, No.5: 468-490.
    4. Browning , Christophre R ; Dietz, Robert and Feinberg, Seth L. (2000). Social Capital and Urban Crime: A Negotiated coexistence perspective. URAI working Paper No. 07-00 at the Ohio stats University: 1-59, http: //www.ohio- stats .edu.
    5. Dynes, Russell. (July 2006). Social Capital: Dealing with Community Emergencies. Homeland Security Affairs, Monterey, California. Naval Postgraduate School, v.2, no.2.
    6. Messner, Steven F; Baumer, Eric p and Rosenfeld, Richard. (2001). Social capital and Homicide . social Forces, Vol. 80, No. 1: 283-310.
    7. Nahapiet, J. and Ghoshal S.. (1998). Social Capital, Intellectual Capital, and the Organizational Advantage. Academy of Management Review, 23(2): 242- 266.
    8. Nizar Aerin, Saleh S. Ali, D. Salman, E. Demmalino. (2016). Social Capital: The Historical Emergence And Its Implications To Agricultural Development Program, INTERNATIONAL JOURNAL OF SCIENTIFIC & TECHNOLOGY RESEARCH, VOLUME 5, ISSUE 07, JULY 2016.
    9. Nye, J. S. Jr.(2004 a). Soft Power: The Means to Success in World Politics. New York: Public Affairs.
    10. Popova, Zora. (2012). The Social Capital as a Security Factor. Belgrade Centre for Security Policy: Journal of Regional Security, 7:1, 1 -15.
    11. Putnam, R. D. (1993). Making democracy work: Civic traditions in modern italy. Princeton: NJ, Princeton University Press.
    12. Dna, Rose, A. and Clear, Todd R. (2002). Incarceration, Social Capital, and Crime: Implications for social Disorganization Theory .Criminology. Beverly Hills: vol.36, Iss. 3: 183-200.
    13. Rubal, M & Voces, C. (2007). Confidence in Institutions and Social Trust .Paperprepared for the ECPR Joint Session, Helsinki, Finland: Escola Galega de Administración Pública Rúa de Madrid: 2-4.
    14. Sampson, R & Groves, B.(1989). Community Structure and Crime: Testing Social Disorganization Theory. American Journal of Sociology, 94: 774-802.
    15. Uzzi, B. and S. Dunlap. (2005). How to build your network. Harvard Business Review 83(12): 53- 60.
    16. Weaver, R.D.; McMurphy, S.M.; Habibov, N.N. (2013) Analyzing the impact of bonding and bridging social capital on economic well- being: Results from Canada’s general social survey. Sociol. Spectr, 33, 566 -583.