بررسی الزامات سیاست‌گذاری قومی و تاثیر آن در کارآمدی نظام جمهوری اسلامی ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه جغرافیای سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 استادیار، گروه جغرافیای سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 دکتری جغرافیای سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی الزامات سیاست‌گذاری و مدیریت قومی در جهت دستیابی به هم‌گرایی ملی و افزایش کارآمدی نظام سیاسی جمهوری اسلامی با توجه به ساختارها و عوامل موجود است. روش پژوهش توصیفی- تحلیلی بوده و درصدد پاسخ به این سوال اصلی است که مهم‌ترین الزامات سیاست‌گذاری قومی در ایران با توجه به ساختار بسیط متمرکز حکومت ایران کدامند؟ نتایج نشان می‌دهد که با مدنظر داشتن الزامات سیاست‌گذاری که در راستای مدیریت بهینه عرصه سرزمین و ساکنان آن است می‌توان بهترین شیوه را برای اجرای سیاست‌ها انتخاب کرد. این امر در نهایت می‌تواند باعث استفاده از توانایی‌های جغرافیای طبیعی و انسانی کشور شود که تضمین امنیت ملی و دستیابی به اهداف ملی خواهد بود. همچنین داشتن رویکرد سیستمی، اهتمام به جغرافیای فرهنگی کشور و توسعه موزون از الزامات سیاست‌گذاری قومی هستند. مدنظر داشتن این الزامات و اهمیت دادن به مولفه‌‌های تاثیرگذار در مدیریت تنوعات قومی، بر کارآمدی نظام جمهوری اسلامی تاثیر مثبت گذاشته و کارآمدی آن را در عرصه عمل و ایفای وظایف خود در قبال انتظارات شهروندان نشان می‌دهد.

کلیدواژه‌ها


اخباری، محمد؛ ذوالفقاری، حسین (1388). تحلیل ژئوپلیتیک قومیت در ایران با تأکید بر فرصت‌آفرینی یا چالش‌زایی. ژئوپلیتیک، دوره 5، شماره 16: ص45-69.
اسمیت، آنتونی (1377). منابع قومی ناسیونالیسم. مطالعات راهبردی، دوره 1، شماره 1: ص183-206
اعظمی، هادی؛ دبیری، علی اکبر (1390). تحلیل عناصر تهدید سیاسی- امنیتی در نظام تقسیمات کشوری ایران. برنامه‌ریزی و آمایش فضا، دوره، ۱۵، شماره ۴: ص63-83.
افروغ، عماد؛ رضوانی، محمدرضا (۱۳۷۹). مطالعات طرح جامع تقسیمات کشوری. تهران: دفتر تقسیمات کشوری، وزارت کشور.
آقابخشی، علی (1389). فرهنگ علوم سیاسی. تهران: چاپار.
بابایی ساخمرس، مرتضی (1398). ارزیابی نقش رسانه ملی در کارآمدی سیاسی نظام جمهوری اسلامی ایران براساس منویات امام خمینی از منظر دانشگاهیان. سیاست متعالیه، دوره 7، شماره 27: ص211-244.
پورموسوی، سید موسی؛ میرزاده کوهشاهی مهدی؛ رهنما قره خانبگلو، جهانبخش (1387). سازماندهی سیاسی فضا و نواحی فرهنگی و کارکردی در ایران. ژئوپلیتیک، سال ۴، شماره3: ص75-101.
پیشگاهی‌فرد، زهرا؛ امیدی آوج، مریم (1388). ارتباط بین پراکندگی اقوام ایرانی و امنیت مرزها. ژئوپلیتیک، سال ۵، شماره1: ص48-71.
جعفری، محمدرضا (1389). فرهنگ نشر نو. تهران: تنویر.
جمشیدی‌راد، محمدصادق؛ ادیب بهروز، محسن (1398). الزامات و بایسته‌های تحقق تمدن نوین اسلامی بر مبنای سیره‌ سیاسی پیامبر(ص). سیاست متعالیه، دوره 7، شماره 24: ص101-118.
حاجیانی، ابراهیم (1380). مسئله وحدت ملی و الگوی سیاست قومی در ایران. نامه انجمن جامعه‌شناسی ایران، سال اول، شماره 3: ص137-177.
حافظ‌نیا، محمدرضا (1395). جغرافیای سیاسی ایران. تهران: انتشارات سمت.
حافظ‌نیا، محمدرضا؛ رومینا، ابراهیم؛ احمدی‌پور، زهرا؛ فانی، علی‌اصغر (1392). مدیریت سیاسی فضا در سیستم‌های بسیط متمرکز. ژئوپلیتیک، شماره 29: ص1-31.
حافظ‌نیا، محمدرضا؛ قصری، محمد؛ احمدی، حمید؛ حسینی، حسین (1385). قومیت و سازماندهی سیاسی فضا (غرب و شمال غرب کشور). ژئوپلیتیک، دوره 1، شماره۲: ص1-26.
حسین‌زاده، محمدعلی (1393). سازوکارهای افزایش کارآمدی قدرت سیاسی در جمهوری اسلامی ایران. رساله دکتری. قم: دانشکده انقلاب اسلامی، دانشگاه معارف اسلامی.
دفتر تقسیمات کشوری (1379). بررسی وضعیت طبیعی و اجتماعی و سیاسی استان‌های کشور. تهران: وزارت کشور.
دیلمقانی، فرشید؛ قاسمی ترکی، محمدعلی (1396). جایگاه هویت ملی در ایران؛ نگاهی به تطور تاریخی الگوها و سیاست‌های هویت ملی از زمان باستان تا دوره پهلوی اول. سیاست متعالیه، دوره 5، شماره 19: ص155-176.
رضائیان، علی (۱۳۹۵). اصول مدیریت. تهران: انتشارات سمت.
رومینا، ابراهیم (1390). تبیین مدیریت سیاسی فضا در سیستم‌های بسیط متمرکز مطالعه موردی: ایران. رساله دکتری. تهران: دانشگاه تربیت مدرس.
رهدار، احمد؛ موسوی شربیانی، سید جلال (1399). شاخصه‌های کارآمدی سیاسی نظام برآمده از اندیشه ولایت فقیه. سیاست متعالیه، دوره 8، شماره 29: ص211-230.
زاهدی، شمس‌السادات (1390). فرهنگ جامع مدیریت. تهران: چاپ سپهر.
سیف اللهی، سیف‌الله؛ حافظ امینی، حمیرا (1388). برنامه‌های توسعه اقتصادی- اجتماعی و تاثیر آن بر واگرایی و هم‌گرایی گروه‌های قومی در ایران. پژوهشنامه علوم اجتماعی، سال3، شماره 2: ص67-98.
عسگری، سید قدیر (1396). بررسی تطبیقی نقش و جایگاه هویت ملی و هویت دینی در کارآمدی نظام سیاسی جمهوری اسلامی ایران. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. شیراز: دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه شیراز.
فرنج، درک (1394). فرهنگ توصیفی مدیریت. ترجمه محمد صائبی. تهران: مرکز آموزش مدیریت دولتی.
قیصری، نورالله؛ قربانی، مصطفی (1394). کارآمدی نظام جمهوری اسلامی ایران؛ مدلی برای سنجش و ارزیابی. دانش سیاسی، دوره 11، شماره 2: ص129-148.
کاویانی‌‌راد، مراد (1389). ناحیه‌گرایی در ایران از منظر جغرافیای سیاسی. تهران: انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی.
گلریز، حسین (1392). فرهنگ توصیفی لغات و اصطلاحات علوم اقتصادی. تهران: مرکز آموزش بانکداری.
محمودی، ابوالقاسم؛ افضلی، رسول؛ ذکی، یاشار؛ یزدان پناه، کیومرث (1398). ارزیابی الگوهای سیاست‌گذاری و مدیریت قومی در ایران. مجلس و راهبرد، دوره 27، شماره 99: ص249-276.
مرتضوی، سید ضیاء (1378). کارآمدی نظام جمهوری اسلامی. حکومت اسلامی، دوره 4، شماره 15: ص2-16.
میرشکاران، یحیی (1392). الگویابی سازماندهی سیاسی فضا در ساختارهای بسیط با تاکید بر ایران. رساله دکتری. تهران: دانشگاه تربیت مدرس.
هیوز، آون (۱۳۹۷). مدیریت دولتی نوین. ترجمه مهدی الوانی و همکاران. تهران: نشر مروارید.
Bajawa, A. & Woodall, J. (2006). Equal Opportunity and Diversity Management Meet Downsizing: a case study in the UK airline industry. Employee Relations, Vol. 28, No1.
Bogaert, S. & Vloeberghs, D. (2005). Differentiated and Individualized Personnel Management: Diversity Management in Belgium. European Management Journal, Vol. 23, No.4: P. 483-493.
Carlisle, H.M. (1976). Management, Concepts and Situations. Chicago: Science Reserch Associates.
Esty, D. (2006). Good Governance at the Supranational Scale. Faculty Scholarship Series, Vol. 20, No.1: P.1502-1532.
Ianos, I. (2000). Sisteme Teritorialeg Bucuresti. Romania: Piata Presei Libere.
None name (2006). When the rhetoric doesn’t match the reality: equality and diversity in recruitment and retention of staff. Human Resource Management International Digest,Vol. 14, No.3: P.29-33.
Thomas, R. (1996). Redefining Diversity. New York: American Management Association.
Waters, M. & Vang, Z. (2005). The Challenges of Immigration to Race Based Diversity Policies in the United States, Paper presented at the Conference on the Art of the State III-Diversity and Canada’s Future, Montebello, Quebec, Canada.