انجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621Human Capacity for Choice: The Foundation of the Right to Self Determination from the Perspective of the Qur'anقدرت انتخاب انسان، مبنای حق تعیین سرنوشت از دیدگاه قرآن72472471510.22034/sm.2024.2014041.2150FAسیدجوادورعیاستاد، گروه حقوق و فقه اجتماعی، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، قم، ایرانJournal Article20231024The right to self‑determination is among the most fundamental human rights in the international arena as well as a key civil right within domestic contexts. In this regard, the present study is based on the premise that the “right to self‑determination” rests upon multiple foundations, one of the most important of which—as viewed from the perspective of the Qur'an—is the “human capacity for choice.” The research method is ijtihadi interpretation. Accordingly, the right to self‑determination in Islamic thought can be understood as “the prohibition of imposing one person’s will upon another’s will and choice.” In this definition the divine will of God—the Creator of mankind—is not disregarded; rather, He can, by enacting the law of self‑determination, delineate the course of human destiny in a specific and defined manner without compelling or obligating an individual to choose that path or to proceed along it. The Creator, within the order of creation, acknowledges the human’s right and does not permit anyone to impose God’s legislative will upon man. It is incumbent upon God’s will that man remains an autonomous being whose destiny is determined by his own volition, without any party being authorized to impose its will upon him. The most important source for substantiating this claim is found in the verses of the Noble Qur'an, which serve as the most authoritative reference for understanding Islamic thought.حق تعیین سرنوشت از اساسیترین حقوق بشر در عرصۀ بینالمللی و حقوق شهروندی در عرصه داخلی کشورهاست. در این راستا، پژوهش حاضر بر این فرض استوار است که «حق تعیین سرنوشت انسان» بر مبانی متعددی استوار بوده که از دیدگاه قرآن یکی از مهمترین آنها «قدرت انتخاب انسان» است. روش پژوهش تفسیر اجتهادی است. بر این اساس میتوان حق تعیین سرنوشت در اندیشه اسلامی را به معنای «عدم جواز تحمیل اراده انسان دیگری بر اراده و انتخاب انسان» دانست. در این تعریف اراده خداوند که خالق آدمی است، نادیده گرفته نشده، او میتواند با جعل قانون تعیین سرنوشت انسان را در مسیری معین و مشخص ترسیم نماید، بدون آنکه او را در انتخاب این مسیر و حرکت در این راه مجبور و ملزم سازد. خالق انسان حق او را در نظام تکوین به رسمیت شناخته و به احدی اجازه نداده که اراده تشریعی خداوند را بر انسان تحمیل نماید. خواست و اراده خداوند بر این تعلق گرفته که انسان همواره موجودی مختار باشد و خواست و اراده خودِ او سرنوشتاش را معین کند، بیآنکه کسی مجاز باشد اراده خود را بر انسان تحمیل کند. مهمترین منبع اثبات این مدعا، آیات قرآن کریم به عنوان معتبرترین منبع شناخت اندیشه اسلامی است.http://sm.psas.ir/article_724715_0b3afc9640feeb1d59b58c6304923254.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621A Comparative Study of the Capacity and Formation of
Islamic Civilization from the Perspective of the Interpretation of
“Al-Manar” and “Al-Mizan”بررسی تطبیقی ظرفیت و چگونگی شکلگیری تمدن اسلامی از منظر تفسیر «المنار» و «المیزان»254072471610.22034/sm.2023.1986698.2000FAراضیهرفیعیدانشجوی دکتری، گروه قرآن و حدیث، دانشگاه قم، قم، ایرانمحمدجوادنجفیدانشیار، گروه قرآن و حدیث، دانشگاه قم، قم، ایرانرسولنوروزی فیروزدانشیار، گروه فرهنگ و تمدن، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، و عضو انجمن مطالعات سیاسی حوزه، قم، ایران.0000-0001-8998-6088Journal Article20230103<span style="letter-spacing: -.15pt;">The aim of the present study is to conduct a comparative study of the capacity and formation of Islamic civilization from the perspective of the interpretation of “Al-Manar” and “Al-Mizan”. The research method was descriptive-analytical and the results showed that, regarding the formation of society, Al-Manar considers social life to arise from the choice of human innate reason, and Al-Mizan considers its cause to be the instinctive need to employ others; Which also causes differences and here the need for law and legislation by the prophets is felt. Al-Mizan considers the scope of social teachings of Islam to be incomparable with other religions. Al-Manar's view of civilization is more of a social view and considers Islam to be powerful in that it establishes unity between individuals in society and considers the creation of educational institutions as the way to achieve this goal. However, Al-Mizan's view of the capacities of Islam is broader and, in addition to educational institutions, emphasizes government institutions; so that the social capacities of Islam for the emergence of civilization can be fully realized. Al-Mizan also has a historical approach to civilization by defining the concept of the canon<br />of society and expressing the inherent difference between societies and civilizations due to the central characteristics of civilizations. While Al-Manar does not believe in the inherent difference between civilizations and considers the differences to be superficial and proportionate to the morals and spirits and the corruption or goodness of societies. After proving the socializing capacities of Islam in terms of its ability to preserve society, the categories of Islamic laws and the guarantee of their implementation, as well as the resolution of society's differences, can shed light on the thoughts of the two commentators on the capacities of Islam. Islamic laws, due to their innate and rational nature, have grounds for full acceptance and implementation. In addition, Islam does not consider human life limited to the world and, by creating awareness of the truth of man, encourages him to implement Islamic laws; to selectively move towards religion. Also, regarding Islam and responding to new needs, the opinion of both commentators is that because the necessities of human life do not change over time, Islam is still the best and most complete responder. Al-Mizan believes that Islam, with the moral method it establishes in society and the social spirit it breathes into individuals, causes humans to move away from division and discord due to moral commitment, and on the other hand, it provides a platform for correct understanding so that differences of thoughts and opinions can be resolved in a logical environment.</span>هدف پژوهش حاضر بررسی تطبیقی ظرفیت و چگونگی شکلگیری تمدن اسلامی از منظر تفسیر «المنار» و «المیزان» است. روش پژوهش توصیفی- تحلیلی بوده و نتایج نشان داد که، در باب نحوۀ شکلگیری جامعه، المنار، زیست اجتماعی را برخاسته از انتخاب عقل فطری انسان میداند و المیزان، عامل آن را نیاز غریزی استخدام دیگران میداند؛ که عامل ایجاد اختلافات نیز میشود و در اینجا نیاز به قانون و تشریع توسط انبیاء احساس میشود. المیزان، گسترۀ تعالیم اجتماعی اسلام با دیگر ادیان را غیرقابل قیاس میداند. نگاه المنار به تمدن، بیشتر نگاهی اجتماعی است و اسلام را از این حیث توانمند میداند که اتحاد بین افراد اجتماع را برقرار میسازد و راه رسیدن به این هدف را، ایجاد نهادهای تربیتی میداند. اما نگاه المیزان به ظرفیتهای اسلام، گستردهتر است و علاوهبر نهادهای تربیتی، بر نهادهای حکومتی هم تأکید دارد؛ تا ظرفیتهای اجتماعی اسلام برای ظهور تمدن، تماماً به صحنه بیاید. همچنین المیزان، با تعریف مفهوم کینونیت جامعه و بیان تفاوت ذاتی جوامع و تمدنها به دلیل شاخصههای محوری تمدنها، رویکرد تاریخی به تمدن هم دارد. در حالی که المنار، قائل به تفاوت ذاتی بین تمدنها نیست و تفاوتها را ظاهری و متناسب با اخلاق و روحیات و فساد یا صلاح جوامع میداند. بعد از اثبات ظرفیتهای جامعهسازی اسلام در زمینۀ توانایی حفظ جامعه توسط اسلام، مقولههای قوانین اسلامی و ضمانت اجرای آن، همچنین رفع اختلافات جامعه، میتواند روشنگر تفکرات دو مفسّر در زمینۀ ظرفیتهای اسلام باشد. قوانین اسلامی به دلیل فطری و عقلی بودن، زمینۀ پذیرش و اجرای تام دارند. علاوهبر اینکه، اسلام زندگی انسان را محدود به عالم دنیا نمیداند و با ایجاد آگاهی از حقیقت انسان، او را به اجرای قوانین اسلامی تشویق میکند؛ تا انتخابگرانه به سمت دین برود. همچنین در باب اسلام و پاسخگویی نیازهای جدید، نظر هر دو مفسّر این است که به دلیل تغییر نکردن ضروریات حیات انسان در طول زمان، اسلام همچنان بهترین و کاملترین پاسخگو است. المیزان، معتقد است اسلام با روش اخلاقی که در جامعه پایهگذاری میکند و روح اجتماعی که در افراد میدمد، باعث میشود انسانها به دلیل تعهد اخلاقی، از تشتت و اختلافافکنی دور شوند و از سویی بستر فهم صحیح را فراهم کرده تا اختلاف افکار و آراء در محیطی منطقی به نتیجه برسد.http://sm.psas.ir/article_724716_7831b58a8d05becfd621d1e97f9ad5d9.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621The Function of Social Tawhid in the Political Philosophy of
Islam from the Perspective of the Qur'an: With Emphasis on
the Thoughts of Ayatollah Khameneiکارکرد توحید اجتماعی در فلسفه سیاست اسلام از منظر قرآن با تأکید بر اندیشههای آیتالله خامنهای415871890810.22034/sm.2024.563376.1950FAمحمدعرب صالحیاستاد، گروه منطق فهم دین، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، تهران، ایران.0000-0002-0343-4002فریدهپیشواییسطح 4 حوزه، موسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه، قم، ایران0000-0002-8273-343XJournal Article20221026The present study examines the function of social tawhid (monotheism) in the political philosophy of Islam from the perspective of the Qur'an, with an emphasis on the thoughts of Ayatollah Khamenei. A social reading of tawhid has various functions, some of which can be traced in its influence on applied philosophies. Given the new political equations at the international level and the absence of Qur’an-based theoretical foundations in the political-social domain, this study seeks to answer the question: based on the Qur'an and with an emphasis on the thoughts of Ayatollah Khamenei, what function does social tawhid serve in the three aspects of the foundations, objectives, and issues of politics? This study employs a library research method, focusing on Qur’anic verses centered on tawhid, analyzing their political implications, and examining the ideas of Ayatollah Khamenei. The findings indicate that in terms of foundations, social tawhid establishes the legitimacy of the Islamic government. Accordingly, the exclusive right of God in legislative authority and governance serves as a counter to contemporary forms of shirk (polytheism). Regarding the objective of social tawhid, the primary goals of establishing a divine government are to construct an ideal monotheistic society, ensure social spirituality, and guide society toward perfection. In the realm of political issues, the functions of social tawhid include unifying obedience to the Wali al-Amr (Guardian of the Affairs), collective will and action against tyrants and centers of oppression, defending the oppressed regardless of geographical or ideological boundaries, advocating for national and human freedom, and valuing political unity among nations. The conclusion is that social tawhid provides a suitable framework for transforming pre-existing issues in the philosophy of Islamic politics, laying the groundwork for divine governance, and ensuring servitude and social spirituality.هدف پژوهش حاضر بررسی کارکرد توحید اجتماعی در فلسفه سیاست اسلام از منظر قرآن با تأکید بر اندیشههای آیتالله خامنهای است. خوانش اجتماعی از توحید، کارکردهای مختلفی دارد که بخشی از آن، در اثرگذاری در فلسفههای مضاف قابل پیگیری است. نظر به معادلات سیاسی جدید در سطح بینالملل و خلاء مبانی نظری قرآنبنیان در حوزههای سیاسی- اجتماعی، پژوهش حاضر درصدد پاسخ به این سوال<strong> </strong>است که براساس قرآن و با تأکید بر اندیشههای آیتالله خامنه ای، توحید اجتماعی در سه بخش مبانی، غایات و مسائل امر سیاست، چه کارکردی دارد؟ این مطالعه با روش کتابخانهای، و تمرکز بر آیات توحیدمحور و کشف دلالات سیاسی آنها و تحلیل اندیشههای آیتالله خامنهای، انجام شده است. یافتهها نشان داد در بخش مبانی، توحید اجتماعی منشأ مشروعیت حکومت اسلامی را ثابت میکند. بر این اساس، روی دیگر انحصار حق تشریعات سیاسی به خداوند، مبارزه با شرک جدید در دنیای معاصر است. در بخش هدف توحید اجتماعی، تلاش جهت ساختن جامعۀ آرمانی توحیدی، تأمین معنویت اجتماعی و رساندن جامعه به کمال را مهمترین اهداف تشکیل حکومت الهی معرفی میکنند. یکپارچه کردن اطاعت از ولیامر، اراده و اقدام جمعی برای مصاف با طاغوتها و کانونهای ظلم، دفاع از مظلومان فارغ از مرزهای جغرافیایی و عقیدتی، آزادی ملتها و انسانها و ارزشگذاری بر آن و وحدت سیاسی ملتها، کارکردهای توحید اجتماعی در مسائل سیاست است. نتیجه آنکه توحید اجتماعی ظرفیت مناسبی در تحول مسائل پیشینی فلسفه سیاست اسلام دارد و زمینههای حاکمیّت امر و تدبیر الهی و تأمین عبودیت و معنویت اجتماعی را فراهم میسازد.http://sm.psas.ir/article_718908_f8ac8f42ee414050ac5d3fb0a0a5e360.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621Intellectual Foundations of Human Rights in
the Ideology of Shi'a Islamبنیادهای فکری حقوق بشر در ایدئولوژی اسلام شیعی597272259410.22034/sm.2025.103407.1335FAعبدالمهدیعربشاهی مقدماستادیار، گروه الهیات، فقه و مبانی حقوق، دانشکده الهیات، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران0000-0002-4943-4040حسینخاکپوردانشیار، گروه تاریخ تشیع، دانشگاه نیشابور، نیشابور، ایرانJournal Article20190205The present study seeks, through a descriptive-analytical method, to elucidate the intellectual foundations of human rights based on the ideology of Shi'a Islam, utilizing the most important Shi'a sources, namely Nahj al-Balāgha, Risālat al-Ḥuqūq, Ṣaḥīfat al-Sajjādiyya, and other narrations transmitted from the infallible Imams of the Shi'a. Human rights, in its terminological sense, even within Western thought and law, does not possess a long historical precedent. The most significant intellectual foundations of human rights in the ideology of Shi'a Islam, mostly discussed in Nahj al-Balāgha, include: the principle of dignity, theistic orientation, the immortality of humankind, the right to life and security, the right to freedom, the right to defense and redress, the right to ownership, the right to religious freedom, the right to self-determination and political freedom, the reciprocal rights of rulers and the people, the right to equality and equity, and the right to citizenship. Through a cursory comparison with the contents of the Universal Declaration of Human Rights, it was demonstrated that: a) Human rights are not inventions of Western schools of thought; rather, the divine religions—particularly the sublime religion of Islam, which came to establish all rights, including human rights—offered human rights to humanity, and these rights are explicitly emphasized in religious sources such as the Qur'an and Nahj al-Balāgha. However, the term "human rights" is a modern terminology initiated by the West and gained prevalence after World War II. b) Due to the emphasis on intellectual foundations such as theism and the immortality of humankind in Islam and the lack of attention to these aspects in Western human rights, some principles presented in the Universal Declaration of Human Rights differ from the intellectual foundations of Islamic human rights. c) The proposition of Islamic human rights is not merely a reactive measure against Western human rights; rather, these concepts have been discussed from ancient times in Islamic law and jurisprudential regulations. d) All that is presented as human rights in Islamic sources, including Nahj al-Balāgha, does not constitute innovative rulings of Islam; rather, part of these concepts belongs to the confirmatory rulings (aḥkām imḍā’ī) of Islam, which, due to their rationality and congruence with human nature, have been endorsed and are recognized from the Islamic viewpoint as obligatory human rights.پژوهش حاضر درصدد است با روش توصیفی- تحلیلی، بنیادهای فکری حقوق بشر را براساس ایدئولوژی اسلام شیعی تبیین کرده و در این راه از مهمترین منابع شیعی یعنی نهجالبلاغه، رساله حقوق و صحیفه سجادیه و سایر روایات وارده از ائمه معصومین شیعه استفاده شده است. حقوق بشر در معنای اصطلاحی آن، حتی در اندیشه و حقوق غرب سابقه تاریخی کهنی ندارد، مهمترین بنیادهای فکری حقوق بشر در ایدئولوژی اسلام شیعی که نوعاً در نهجالبلاغه مطرح شده، عبارتند از: اصل کرامت، خداجو بودن، جاودانگی انسان، حق حیات و امنیت، حق آزادی، حق دفاع و احقاق حق، حق مالکیت، حق آزادی مذهب، حق تعیین سرنوشت و آزادی سیاسی، حقوق متقابل حاکم و مردم، حق برابری و مساوات و حق شهروندی، که با مقایسه گذرا با مفاد اعلامیه جهانی حقوق بشر نشان داده شد که: الف) حقوق بشر چیزی نیست که مکاتب غربی مبتکر آن باشند، بلکه ادیان الهی و بویژه دین مبین اسلام که برای احقاق همه حقوق ازجمله حقوق بشر آمده، حقوق بشر را به بشریت عرضه کرده و در منابع دینی ازجمله قرآن و نهجالبلاغه به وضوح بر این حقوق تاکید شده است. اما اصطلاح «حقوق بشر» اصطلاحی جدید بوده و مبدع آن غربیها هستند که بعداز جنگ جهانی دوم رواج یافت. ب) به دلیل توجه به بنیادهای فکری مانند خداجو بودن و جاودانگی انسان در اسلام و عدم توجه به آن در حقوق بشر غربی، برخی از اصولی که در اعلامیه جهانی حقوق بشر مطرح میگردد، با بنیادهای فکری حقوق بشر اسلامی تفاوت دارد. ج) طرح حقوق بشر اسلامی صرفاً یک مقابله بهمثل در برابر حقوق بشر غربی نیست، بلکه این مفاهیم از قدیمالایام در حقوق اسلامی و قوانین فقهی آن مطرح بودهاند. د) همه آنچه که با عنوان حقوق بشر در منابع اسلامی ازجمله نهجالبلاغه مطرح میشود، از احکام تأسیسی اسلام نیست، بلکه بخشی از این مفاهیم جزء احکام امضائی اسلام بوده که به دلیل منطقی و متناسب بودن با فطرت انسان، مورد تأیید قرار گرفته و از دیدگاه اسلام به عنوان حقوق الزامی بشر شناخته شده است.http://sm.psas.ir/article_722594_f68ecfe7f3d7f48044573e38319dc009.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621The Religious Evidences in the Thought of Maqām-i Moʿazzam
al-Ruhbarī on Population Multiplication and Its Impact on
the Authority of the Islamic Systemمستندات دینی اندیشه مقام معظم رهبری در کثرت جمعیت و تأثیر آن بر اقتدار نظام اسلامی739072098710.22034/sm.2025.2017871.2166FAمرتضیغرسباندانشجوی دکتری، مدرسی معارف اسلامی، دانشکده الهیات و ادیان، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، و عضو انجمن مطالعات سیاسی حوزه، قم، ایران0009-0000-3681-4856ابوالفضلاسماعیلی جمکرانیسطح چهار حوزه علمیه، گروه معارف، دانشگاه امام حسین(ع)، تهران، ایرانJournal Article20231214The issue of population, its reproduction, and its growth has been among the most important recommendations of Maqām-i Moʿazzam al-Ruhbarī in recent years. In connection with the necessity of increasing the population, he refers to verse 60 of Sūrat al-Anfāl, in which God (Allāh) states: «وَأَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ» (transliteration: <em>wa aʿiddū lahum mā istaṭaʿtum min quwwatin</em>). Accordingly, the present study aims to examine and analyze the religious evidences in the thought of the Leader of the Revolution regarding population multiplication and its impact on the authority of the Islamic system. By employing various analytical methods, the term “quwwa” in the aforementioned verse may be understood as one of its most significant manifestations—namely, human resources and population growth. The research method is descriptive‑analytical, and the findings indicate that human resources, considered from the perspectives of subject, means, and end, can serve as a determining factor in the authority of the Islamic system. In this regard, an active and youthful population within the Islamic system is regarded as a decisive advantage and opportunity in the power dynamics. Evidently, a nation that possesses a larger population, a greater territorial expanse, and a more capable state with coherent national governance is, from this perspective, more powerful. To achieve population growth, it is first necessary to establish cultural readiness—a requirement that itself is among God’s commands, who has stated that one should prepare oneself in various dimensions, including culturally. The expression used in the aforementioned verse, in its broad sense, connotes extensive preparedness encompassing all dimensions of readiness; with such cultural empowerment, the process of augmenting strength and human resources becomes more readily attainable.مسأله جمعیت، تکثیر نسل و ازدیاد آن ازجمله مهمترین توصیههای رهبر معظم انقلاب در چند سال اخیر بوده است. ایشان در رابطه با ضرورت افزایش جمعیت به آیه 60 سوره انفال که خداوند میفرماید: «وَأَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ» اشاره مینماید. لذا، تحقیق حاضر درصدد بررسی و تحلیل مستندات دینی اندیشه رهبر انقلاب در کثرت جمعیت و تأثیر آن بر اقتدار نظام میباشد. با روشهای مختلف میتوان از عبارت «قوه» در آیه فوق، یکی از مهمترین مصادیق آن را نیروی انسانی و کثرت نسل دانست. روش پژوهش توصیفی- تحلیلی بوده و یافتههای تحقیق حاکی از آن است که، نیروی انسانی، از سه حیث موضوعی، ابزاری و غایی، میتواند عامل اقتدار نظام اسلامی بهشمار آید. به گونهای که جمعیت فعال و جوان در نظام اسلامی، به عنوان یک امتیاز و فرصت تعیینکننده در معادلات قدرت محسوب میگردد. بدیهی است ملتی که جمعیت بیشتر، قلمرو بزرگتر، دولت توانمندتر با حاکمیت ملی منسجمتر داشته باشد، از این منظر قدرتمندتر است. برای تحقق افزایش جمعیت ابتدا لازم است در زمینۀ فرهنگی آمادگی ایجاد شود که این موضوع خود نیز یکی از دستورات خداوند است که فرمود خود را از جهات متعدد ازجمله جهت فرهنگی آماده کنید؛ زیرا تعبیر بهکار رفته در آیۀ مذکور از حیث عموم، گستردگی خاصی دارد و همه سویههای مهیا بودن را دربرمیگیرد و با تجهیز فرهنگی، حرکت در عرصۀ افزایش قوا و نیروی انسانی آسانتر محقق میشود.http://sm.psas.ir/article_720987_fd8323ca682b43424b90fa318d851486.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621Narrative and Social Imagination in
the Historiography of the Qajar Eraروایت و تخیل اجتماعی در تاریخنگاری عصر قاجار9111072471710.22034/sm.2025.560349.1925FAسیدرضاحسینیدکتری، گروه علوم سیاسی دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایرانمنصورمیراحمدیاستاد، گروه علوم سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، و عضو انجمن مطالعات سیاسی حوزه، قم، ایران.Journal Article20220821The present study examines narrative and social imagination in the historiography of the Qajar era. The fundamental question of this research is: what factor leads to different and sometimes contradictory understandings of historical events? It appears that addressing this question is feasible by focusing on the concept/theory of "narrative" in the thoughts of Hayden White and Paul Ric oeur. According to this theory, history is considered a refined memory in favor of constructing a collective past based on collective identity. Thus, memory is more related to the collective perception of historical events than to reality itself. Narrative, through the dual functions of "highlighting" certain events and "downplaying" or even omitting others, establishes a causal relationship among these events. Accordingly, it can be argued that narrative is the mechanism that determines the genre of history, whether tragic, victorious, epic, or satirical. This issue differentiates historiography from chronicles, which serve as mere records of events in historical calendars. Based on this theoretical framework, two narratives of modern Iranian history can be traced: one is the narrative of Iran’s historical decline in the social imagination of Iranians during the Qajar period, and the other is the narrative of stability and the formation of a modern state during the same historical period. Each of these narratives establishes different causal relationships among events in this timeframe, ultimately constructing different genres of decline and stability. A prime example of the first narrative can be found in the thoughts of Mirza Na’ini and his description of his historical context. The second narrative, which has been constructed in recent years, can be observed in the works of researchers such as Abbas Amanat and Naghmeh Sohrabi. This research is based on the premise that these two narratives are constructed and distinguished from each other through the primary mechanism of narrative, which involves both highlighting and overlooking specific historical events.هدف پژوهش حاضر بررسی روایت و تخیل اجتماعی در تاریخنگاری عصر قاجار است. مسأله بنیادین پژوهش حاضر آن است که چه عاملی سبب فهمهای متفاوت و گاه متضاد از رویدادهای تاریخی میشود؟ به نظر میرسد پاسخ به این پرسش با تمرکز بر مفهوم/ نظریه «روایت» در اندیشههای هایدن وایت و پل ریکور قابل دسترس است. در این نظریه، تاریخ بهمنزله یک خاطره پالایششده به نفع تولید یک گذشته جمعی بر پایه هویت جمعی در نظر گرفته میشود. لذا، خاطره، بیشتر به احساس جمعی از رویدادهای تاریخی مربوط است، تا واقعیت. روایت با دو کارکرد «برجستهسازی» برخی از رویدادها و «کماهمیت شمردن» یا حتی حذف برخی دیگر، رابطه علّی میان این رویدادها میسازد. بر این اساس میتوان گفت که روایت مکانیسم تعیین ژانر اعم از تراژدی، پیروزی، حماسی و طنز برای تاریخ است. این موضوع وجه تسمیه تاریخنگاری با وقایعنگاری بهمنزله ثبت رویدادها در تقویم تاریخ است. با عنایت به این چارچوب نظری دو روایت از تاریخ مدرن ایران قابل رهگیری است که یکی روایت انحطاط تاریخی ایران در تصور اجتماعی ایرانیان از دوره قاجار و دیگری روایت ثبات و شکلگیری دولت مدرن در همین دوره تاریخی است. هر یک از این روایتها ارتباط علّی متفاوتی میان رویدادها در این بازه زمانی برقرار میکنند که در نتیجه آن ژانر مختلفی از انحطاط و ثبات را برمیسازند. مثال بارز روایت نخست را میتوان در اندیشه میرزای نائینی و شرح او از وضعیت تاریخی خویش دریافت. همچنین روایت دوم که در سالهای اخیر برساخته شده را میتوان در روایتهای پژوهشگرانی چون عباس امانت و نغمه سهرابی جستجو کرد. پژوهش حاضر بر این فرض استوار است که این دو روایت با وساطت مکانیسم اصلی روایت که برجستهسازی و نادیدهانگاری برخی از رویدادهای تاریخی -توأمان با یکدیگر- است، برساخته شده و از یکدیگر متمایز میشوند.http://sm.psas.ir/article_724717_098f95f32b9aa3c798671a60b57e021b.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621The Impact of Political Thought on Criminal Law
from the Perspective of Good Governanceتأثیر اندیشههای سیاسی بر حقوق کیفری از منظر حکمرانی مطلوب11112472084510.22034/sm.2025.2010474.2117FAحمیدعلیزادهدکتری، حقوق جزا و جرمشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران0000-0003-2141-7545رضانیکخواه سرنقیاستادیار، گروه فقه و حقوق اسلامی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایرانمحمدحسنجوادیدانشیار، گروه فقه و حقوق اسلامی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایرانJournal Article20230830Political ideas dominate criminal law; for political thought both legitimizes the ruling system and delineates the policy framework of criminal law, criminalization, and punishment. In fact, the decisive role of political ideas in the emergence of novel criminal laws and institutions is evident; because criminal law, in order to articulate the foundations of criminalization and its propositions—which represent a multidimensional discourse—must be embedded within the realm of political thought. Indeed, the structure of governance and its legitimacy, which stems from ideology, is redefined through political thought. Thus, the worldviews of diverse political schools result in fluid political ideas encompassing criminalization, criminal adjudication, and sentencing. Consequently, the prevailing political ideas, which are themselves derived from the dual elements of freedom and power, govern criminal law. Therefore, with changes in governance, it is evident that political ideas—or the leading strategies thereof—have a tangible impact on criminal law. Political thought, as a tool that networks the fundamental bases of governance, has increasingly emerged within the realm of criminal law. In this context, the present descriptive-analytical study demonstrated that political ideas aim to delineate the boundaries and margins of the two elements—freedom and power—and that criminal law, in seeking to define and support these two elements, conceptualizes good governance. Thus, modern criminal law, positively influenced by political thought, seeks to leverage the predominance of these ideas in favor of its legal-criminal constructs. Although utopian ideology sometimes engenders sanctification and populism in criminal matters—leading to an inflation of criminal laws and regulations—criminal law, within the sphere of political thought, nonetheless possesses a flexible framework that supports individual order and social life, thereby preventing excesses in criminal law.اندیشههای سیاسی بر حقوق کیفری سیطره دارند؛ زیرا، اندیشههای سیاسی هم نظام حاکمیتی را مشروعیت میبخشند و هم خطمشی حقوق کیفری، جرمانگاری و مجازات را ترسیم میکنند. در واقع نقش تعیینکننده اندیشههای سیاسی در پیدایش قوانین و تأسیسات نوین کیفری مبرهن است؛ چراکه حقوق کیفری برای تبیین مبانی جرمانگاری و گزارههای آن که گفتمانی چندبعدی است، میبایست در ساحت اندیشه سیاسی نمایان شود. در واقع ساختار حاکمیت و مشروعیت آن که ناشی از ایدئولوژی است، در پس اندیشههای سیاسی بازتعریف میشود. پس، جهانبینی مکاتب متنوع سیاسی موجب میشود که اندیشههای سیّال سیاسی جرمانگاری، کیفردهی و کیفرگزینی را شامل شود. از اینرو، اندیشههای سیاسی حاکم بر جامعه که خود برگرفته از دو مولفه آزادی و قدرت است، بر حقوق کیفری حکومت دارد. لذا، با تغییر حاکمیتها، به وضوح اندیشههای سیاسی یا راهبردهای پیش برنده آن بر حقوق کیفری تأثیر ملموس دارند. اندیشههای سیاسی به عنوان یک ابزار با شبکهسازی بسترهای اصلی حاکمیت به نحو فزایندهای در فضای حقوق کیفری سر برافراشتهاند. در این راستا، پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی نشان داد که اندیشههای سیاسی درپی ساختبندی حدود و ثغور دو مولفه یعنی آزادی و قدرت است و حقوق کیفری به دنبال تحدید و حمایت از این دو مولفه، حکمرانی مطلوب را انگارهسازی میکند. پس، حقوق کیفری مدرن با تاثیرپذیری ایجابی از اندیشههای سیاسی، سعی دارد از تفوق این اندیشهها به نفع برساختهای حقوقی- کیفری استفاده کند. هرچند ایدئولوژی آرمانگرا در برخی مواقع تقدسگرایی و عوامگرایی کیفری را گفتمانسازی میکند و موجب تورم قوانین و مقررات کیفری میشود، با این وجود، حقوق کیفری در پسِ ساحت اندیشههای سیاسی دارای بافتی باز است که قاعدهمند فرد و حیات اجتماعی را مورد حمایت قرار میدهد و مانع از افراطیگری در حقوق کیفری میشود.http://sm.psas.ir/article_720845_72ecabb2d90de4a7f58c4bd018af6efa.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621The Status of Local Governance Principles in Advancing the Authority of Local Councils: A Comparison of Iran and Franceجایگاه اصول حکمرانی محلی در پیشبرد صلاحیت شوراهای محلی؛ مقایسه ایران با فرانسه12514272471910.22034/sm.2024.1989055.2029FAغلام عباسدارابیدانشجوی دکتری، گروه حقوق عمومی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.علی اکبرگرجی ازندریانیدانشیار، گروه حقوق عمومی و حقوق اقتصادی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایرانحسنخسرویاستاد، گروه حقوق، دانشگاه پیام نور، تهران، ایرانJournal Article20230203One of the most significant and contentious issues related to governance at national and local levels, particularly concerning local councils, is the scope and dimensions of their authority. Accordingly, this study seeks to answer the question: What are the similarities and differences between the political systems of the Islamic Republic of Iran and France in terms of the status of local governance principles in advancing the authority of their local councils? Employing a descriptive-analytical method and utilizing qualitative content analysis of laws related to the authority of local councils in both countries, this comparative study is based on the premise that local governance principles are more institutionalized in France than in Iran. The findings indicate that the Iranian Constitution lacks the fundamental principle of "transparency" regarding the authority of local councils, leading to significant ambiguity and creating room for various, often restrictive, interpretations of their authority. The 1996 Local Councils Act significantly limits the decision-making power of local councils regarding the creation of public benefits and local public goods, the implementation and enforcement of these decisions, and the allocation of resources for their execution, as well as the prevention of violations. In contrast, in France, local councils are granted general competence, meaning they have authority over all local matters without restrictive conditions or stipulations. Supervision of local councils in Iran follows a "tutelary control" model, wherein an overseeing institution exercises authority over its subordinates. This extensive supervision by multiple institutions has become an obstacle for local councils and their members in executing their delegated authorities. Meanwhile, in French public law, oversight of local councils is also recognized; however, it is exclusively exercised by administrative courts. Furthermore, in the French legal system, the principle of public participation in selecting local council members is upheld, allowing citizens to directly elect members of municipal, departmental, and regional councils. In contrast, in Iran, public participation is limited to village and city councils, with no role for the people in selecting members of district, county, and provincial councils.یکی از مهمترین و مناقشهبرانگیزترین موضوعات مرتبط با حکمرانی در سطوح ملی و محلی، و به طور خاص شوراهای محلی، همانا گسترۀ و ابعاد صلاحیت آنهاست. در این راستا، پژوهش حاضر درصدد پاسخ به این سوال است که نظامهای سیاسی جمهوری اسلامی ایران و فرانسه از حیث جایگاه اصول حکمرانی محلی در پیشبرد صلاحیت شوراهای محلی خود چه تفاوتها و شباهتهایی با یکدیگر دارند؟ این پژوهش با روش توصیفی- تحلیلی، و با بهرهگیری از روش تحلیل محتوای کیفی قوانین مرتبط با صلاحیت شوراهای محلی در دو کشور جمهوری اسلامی ایران و فرانسه، و با نگاهی مقایسهای، بر این فرض استوار است که اصول حکمرانی محلی در فرانسه، نهادینهتر از ایران است. نتایج نشان داد، در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران دربارۀ صلاحیت شوراهای محلی، اصل مهم «شفّافیت» رعایت نشده و ابهام زیادی در این خصوص وجود دارد و زمینه را برای تفسیرهای مختلف و بعضاً مضَیّق در خصوص صلاحیت شوراهای محلی فراهم کرده است. در قانون شوراهای مصوّب سال 1375، قدرت تصمیمگیری شوراهای محلی در جهت تصمیمگیری در زمینۀ ایجاد منافع عمومی و کالاهای عمومی محلی و از آن مهمتر در جهت تنفیذ و اجرای آن تصمیمها و نیز تأمین هزینههای آن تصمیمها و در جهت جلوگیری از متخلفان از آن تصمیمها بسیار محدود است. این در حالی است که در فرانسه، اصل صلاحیت به طور عام برای شوراهای محلی در نظر گرفته شده و شوراهای محلی دربارۀ همۀ امور محلی، صلاحیت دارند، بدون اینکه این صلاحیت با قیدها و شروطی محدود و مشروط شده باشد. نظارت بر عملکرد شوراهای محلی در ایران از نوع نظارت «قیمومیتی» است که یک نهاد بر زیرمجموعههای خود دارد. این شکل نظارت گسترده و از سوی نهادهای متعدد به مانعی برای شوراهای محلی و اعضای آن در اجرای صلاحیتهای محوّله تبدیل شده است. این در حالی است که در حقوق عمومی فرانسه نیز اصل مهم نظارت بر عملکرد شوراهای محلی پذیرفته شده است، اما این نظارت، صرفاً از سوی دادگاههای اداری بر شوراها اعمال میشود. در نظام حقوقی فرانسه، اصل مشارکت مردم در تعیین اعضای شوراهای محلی در نظر گرفته و رعایت شده است و مردم، اعضای شورای کمون، شورای دپارتمان و شورای مناطق را مستقیم انتخاب میکنند. این در حالی است که در نظام حقوقی ایران، اصل مشارکت صرفاً برای شوراهای روستا و شهر در نظر گرفته شده است و مردم هیچ نقشی در تعیین اعضای شورای بخش، شورای شهرستان و شورای استان ندارند.http://sm.psas.ir/article_724719_bee478cf29b7603e8f9756c12ffea290.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621A Democratic Reading of the Constitution of the Islamic
Republic of Iran with an Emphasis on Political Participation and
Its Comparison with the Macpherson Modelخوانشی دموکراتیک از قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر مشارکت سیاسی و مقایسه آن با الگوی مکفرسونی14316072472010.22034/sm.2024.559684.1921FAعلیرضاکیانپوردانشجوی دکتری، گروه حقوق عمومی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.مجتبیهمتیاستادیار، گروه حقوق عمومی، دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری، تهران، ایران0000-0002-3411-7966Journal Article20220807The present study aims to provide a democratic reading of the Constitution of the Islamic Republic of Iran with an emphasis on political participation and to compare it with the Macpherson model. The research method is descriptive-analytical, examining the approach of contemporary thinkers towards the characteristics and conditions of democracy. Given that this study focuses on the normative and legal perspective, three fundamental conditions—public choice and political participation, the limitation and alternation of power, and freedom—were identified as the essential components of democracy. The most crucial condition of democracy, namely the sovereignty of the people through public elections and political participation, was briefly evaluated within the Constitution of the Islamic Republic of Iran, and the position of elected institutions in the Iranian system was examined. Subsequently, the capacities of Macpherson’s participatory democracy model were assessed in relation to Iran’s political participation system. From this perspective, in the aspects of non-partisan and non-elitist elections, emphasis on maximum public participation, and the role of councils as well as more social and mass-oriented political participation structures, there is significant proximity between the Macpherson model and the constitutional political participation system. However, despite the constitutional provision for fundamental and legislative referendums as a channel for direct democracy, the legislative referendum has not yet been utilized.هدف پژوهش حاضر ارائه خوانشی دموکراتیک از قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر مشارکت سیاسی و مقایسه آن با الگوی مکفرسونی است. روش پژوهش توصیفی- تحلیلی بوده، با واکاوی رویکرد متفکران معاصر نسبت به شاخصهها و شروط دموکراسی و با عنایت به اینکه تأکید این پژوهش بر منظر هنجاری و حقوقی است، در این خصوص سه شرط پایهای انتخاب عمومی و مشارکت سیاسی، تحدید و تناوب قدرت و آزادی به عنوان مقومات اصلی دموکراسی مشخص شدند. مهمترین شرط دموکراسی یعنی حاکمیت مردم از طریق انتخاب عمومی و مشارکت سیاسی، به اختصار در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران ارزیابی گردید و جایگاه نهادهای انتخابی در نظام جمهوری اسلامی ایران مورد بررسی قرار گرفت. در ادامه ظرفیتهای مدل دموکراسی مشارکتی مکفرسون در نظام مشارکت سیاسی جمهوری اسلامی ارزیابی شد. از این منظر در شاخصههای انتخابات غیرحزبی و غیرنخبهگرا، تأکید بر مشارکت حداکثری مردم و نقش شوراها و همچنین بسترهای اجتماعیتر و تودهایتر مشارکت سیاسی در جمهوری اسلامی، قرابت زیادی میان الگوی مکفرسون و نظام مشارکت سیاسی قانون اساسی وجود دارد؛ لیکن علیرغم پیشبینی همهپرسی اساسی و تقنینی به عنوان مجرای دموکراسی مستقیم بهصورت محدود، تاکنون از ظرفیت همهپرسی تقنینی استفاده نشده است.http://sm.psas.ir/article_724720_5dc14f3e6c660a423c4463657cc3120a.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621Media and National Security in the Islamic Republic of Iran:
A Content Analysis of Newspapers Affiliated with the Two
Streams of Fundamentalism and Reformismمطبوعات و امنیت ملی در جمهوری اسلامی ایران: تحلیل محتوای روزنامههای وابسته به دو جریان اصولگرایی و اصلاحطلبی16117872472110.22034/sm.2024.1996384.2054FAمحمودموحدی راددانشجوی دکتری، گروه علوم سیاسی، واحد لامرد، دانشگاه آزاد اسلامی، لامرد، ایران.امینروان بداستادیار، گروه علوم سیاسی، واحد لامرد، دانشگاه آزاد اسلامی، لامرد، ایرانغفارزارعیاستادیار، گروه علوم سیاسی، واحد لامرد، دانشگاه آزاد اسلامی، لامرد، ایرانJournal Article20230505The fact that the structure of power and the prevailing political currents in the country promote certain perspectives and approaches in their affiliated media—both systematically and independently—can, over the long term, influence national security in terms of various indicators. In this regard, the present study, employing a content analysis method, seeks to answer the question: What role and function have media—with an emphasis on electronic publications—played in ensuring national security within the framework of the two streams of fundamentalism and reformism? To address this question, four newspapers affiliated with the two streams were examined based on categories including subject matter, headlines, news, and photographs. The study population comprised newspapers published at regular intervals; two newspapers affiliated with the fundamentalist stream (Farhikhtegan and Keyhan) and two newspapers affiliated with the reformist stream (Donya-ye Eghtesad and Shargh) were selected as the study sample. Given the high volume of content in these newspapers, a random sampling method was applied, and one issue from each month of the winter quarter of 1400 (Iranian calendar) was examined. The results indicate that the dimensions of national security—in the headlines, texts, and images of the aforementioned media in both streams—are not evenly distributed; and although there is a greater emphasis on these dimensions in newspapers affiliated with the reformist stream, in the newspapers of both streams the quality and quantity of the portrayal of national security dimensions have been met with neglect and indifference.اینکه ساختار قدرت و جریانات سیاسی حاکم در کشور، چه نگرش و رویکردی در رسانههای وابسته به خود ترویج میدهند، هم به صورت نظاممند و هم به شکل مجزا، میتواند در تأمین امنیت ملی در قالب شاخصههای متنوع در بلند مدت، تأثیرگذار باشد. در این راستا، پژوهش حاضر با روش تحلیل محتوا، درصدد پاسخ به این سوال است که رسانهها با تأکید بر مطبوعات الکترونیکی، چه نقش و کارکردی در تأمین امنیت ملی در بستر دو جریان اصولگرایی و اصلاحطلبی داشتهاند؟ برای پاسخ به این پرسش، تعداد 4 روزنامه وابسته به دو جریان مورد بحث براساس مقولههایی شامل موضوع، تیترها، اخبار و عکسها مورد بررسی قرار گرفتند. جامعه آماری مورد بررسی، روزنامههایی بودند که در بازه زمانی منظم منتشر شده و دو روزنامه وابسته به جریان اصولگرا (فرهیختگان و کیهان) و دو روزنامه وابسته به جریان اصلاحطلب (دنیای اقتصاد و شرق) به عنوان جامعه مورد مطالعه انتخاب شدند. با توجه به فراوانی بالای محتوای روزنامههای مذکور، با کاربست نمونهگیری تصادفی، از دوره سه ماهه زمستان 1400، یک شماره از هر ماه، مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان میدهد که ابعاد امنیت ملی در مجموعه تیترها، متن، و تصاویر مطبوعات مذکور در هر دو جریان، به شکل متعادلی توزیع نشده و با وجود تاکید بیشتر بر این ابعاد در روزنامههای وابسته به جریان اصلاحطلب، در روزنامههای وابسته به دو جریان، کیفیت و کمّیت پرادزش ابعاد امنیت ملی با اغماض و کمتوجهی مواجه بوده است.http://sm.psas.ir/article_724721_833e1d4dfd2ce076699b7e0d49653ebc.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621Examining the Relationship Between Cultural Capital
and Social Security Perception Considering the Role of
Moderating Variables with Emphasis on the Residents of
Eastern Golestan Provinceبررسی رابطه بین سرمایه فرهنگی و احساس امنیت اجتماعی با توجه به نقش متغیرهای تعدیلگر با تاکید بر ساکنین شرق استان گلستان17920872098410.22034/sm.2025.549052.1837FAنادرگنجیدانشجوی دکتری، واحد آزادشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، آزادشهر، ایرانعلیرضااسماعیلیاستادیار، واحد آزادشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، آزادشهر، ایرانقربانعلیگنجیاستادیار، واحد آزادشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، آزادشهر، ایرانمحمدرضانعیمیاستادیار، واحد آزادشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، آزادشهر، ایرانJournal Article20220306The primary objective of this research is to examine the relationship between "cultural capital" and "social security perception" and to determine whether factors such as age, education level, occupation type, ethnicity, and place of residence act as moderating variables influencing this relationship. A survey research method was employed, and a researcher-designed questionnaire was distributed among a sample of 400 male household heads, selected through multistage cluster random sampling. The collected data were analyzed using Pearson correlation tests and regression analysis via the software (Pls, SPSS). The findings indicate a statistically significant relationship between cultural capital as an independent variable and social security perception as a dependent variable (β=0.428, T=8.02). The components of cultural capital demonstrated a significant correlation with social security perception in the order of (β=0.307, 0.249, 0.144), with a T-statistic greater than 1.96. Among the moderating variables, only education level was found to influence the relationship between cultural capital and social security perception, while age had no significant effect. The results of this study suggest that in order to enhance social security perception, governments should prioritize the expansion of educational, technical, vocational, and public arts institutions.هدف کلی در این تحقیق بررسی رابطه بین "سرمایه فرهنگی" و "احساس امنیت اجتماعی" بود و اینکه آیا مفاهیمی چون سن، تحصیلات، نوع شغل، قومیت و محل سکونت میتوانند بهعنوان متغیرهای تعدیلگر اثرگذار بر رابطه سرمایه فرهنگی و احساس امنیت اجتماعی باشند. بهمنظور بررسی این رابطه از روش تحقیق با شیوه پیمایشی بهره گرفته شد، پرسشنامهای محققساخته بین گروه نمونه که شامل 400 نفر سرپرستهای مرد خانوار که بهصورت نمونهگیری تصادفی خوشهای چند مرحله انتخابشده بودند توزیع و پس از تکمیل جمعآوری گردید. دادهها از طریق آزمونهای همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیونی در قالب قابلیتهای نرمافزارهای (Pls, SPSS) مورداستفاده و تجزیه تحلیل قرار گرفت. نتایج حاصل نشان داد که رابطه آماری معناداری بین سرمایه فرهنگی بهعنوان متغیر مستقل و احساس امنیت اجتماعی بهعنوان متغیر وابسته وجود دارد (β=0.428, T=8.02). مؤلفههای سرمایه فرهنگی، همبستگی معناداری را به ترتیب (β=0.307, 0.249, 0.144) و آماری تی بیشتر از 1.96 با احساس امنیت اجتماعی از خود نشان دادند. بین متغیرهای تعدیلگر فقط میزان تحصیلات بر رابطه بین سرمایه فرهنگی و احساس امنیت اجتماعی تأثیرگذار بوده، سن فاقد تأثیرگذاری معنادار براین رابطه بوده است. یافتههای این تحقیق مبین این قضیه است که برای ارتقای احساس امنیت اجتماعی نیاز است که حکومتها گسترش مراکز آموزشی، فنی حرفهای و هنری همگانی را در اولویت دستور کار خود قرار دهند.http://sm.psas.ir/article_720984_7a8b9822c2efa3f9e3a6e61c5c22bbcb.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621The Gender-Political Status of Women in
Iranshahri Thought and Islamic Philosophyمنزلت جنسیتی- سیاسی زن در اندیشه ایرانشهری و حکمت اسلامی20922471963710.22034/sm.2024.1986925.2038FAلیلاامیدیدانشجوی دکتری، گروه علوم سیاسی، واحد خرمآباد، دانشگاه آزاد اسلامی، خرمآباد، ایران0000-0002-0992-9268علیفلاحی سیف الدیناستادیار، گروه علوم سیاسی، واحد خرمآباد، دانشگاه آزاد اسلامی، خرمآباد، ایران0000-0002-8797-0549علیفلاح نژاداستادیار، گروه علوم سیاسی، واحد خرمآباد، دانشگاه آزاد اسلامی، خرمآباد، ایران0000-0002-6436-8205Journal Article20230220In light of social, historical, and intellectual developments, perspectives on women and their social status have been among the primary concerns of human societies. Investigating the intellectual roots, beliefs, and prevailing perceptions regarding women in any society necessitates an examination of its leading intellectual figures. Likewise, understanding contemporary Iranian society's view of women requires tracing its intellectual origins to provide a comprehensive picture. The political and social status of women in contemporary Iran stems from these perceptions and beliefs. Accordingly, this study seeks to answer the question: How has the status of women been represented in Iranshahri thought and Islamic philosophy? When discussing the status of women in these intellectual traditions, the reference is to their "gender"; evidently, any interpretation and understanding of female gender significantly impact their political and social position according to Iranshahri and Islamic scholars, consequently influencing the actual status of women in society. Adopting an interpretive approach, this study explores the prevailing understanding of women in these two philosophical traditions by focusing on primary texts and sources through a library-based method. The findings indicate that women in both Iranshahri thought and Islamic philosophy hold relatively similar positions, characterized by the denial of significant political and social status. The patriarchal structure of society during the Iranshahri period and the emphasis on women's roles primarily through their gender functions in Islamic philosophy suggest that women in these two intellectual traditions lacked substantial political and social standing. Historically, although some women in ancient Iran attained political and administrative positions, they generally—especially during the Sassanian era—lacked notable political and social status. Analyzing the views of major Islamic philosophers across different periods reveals that Islamic philosophy does not endorse an equal political and social status for women compared to men.در پرتو تحولات اجتماعی، تاریخی و فکری، نگاه به زن و جایگاه اجتماعی او یکی از دغدغههای اصلی جوامع بشری است. کاوش در ریشههای فکری، باورها و اعتقادات مرسوم یک جامعه درباره زن، از مطالعه اندیشه زعمای فکری آن شروع میشود. به همین ترتیب، واکاوی نگاه جامعه امروزین ایرانی به زن نمیتواند بدون بازگشت به آبشخورهای فکری این نگاه، تصویر جامعی ارائه دهد. منزلت سیاسی و اجتماعی زن در ایران امروز برآمده از همین تلقی و باور است. در این راستا، پژوهش حاضر درصدد پاسخ به این سوال است که زن در اندیشه ایرانشهری و حکمت اسلامی به چه صورت بازنمایی شده است؟ زمانی که سخن از منزلت زن در اندیشههای مزبور به میان میآید، مراد «جنسیت» زن است؛ بدیهی است هر تلقی و فهمی از جنسیت زن تاثیری غیرقابل انکار بر جایگاه سیاسی و اجتماعی او نزد حکمای ایرانشهری و اسلامی و به دنبال آن وضعیت عینی زنان در جامعه میگذارد. پژوهش حاضر براساس رهیافت تفسیری میکوشد فهم غالب درباره زن را در دو نگرش فکری-فلسفی مزبور معناکاوی کند. شیوه نیل به این فهم، تمرکز بر متون و منابع اصلی به روش کتابخانهای است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که زنان در تفکرات ایرانشهری و حکمت اسلامی کمابیش از جایگاه مشابهی برخوردارند که در نفی منزلت اجتماعی و سیاسی آنها تبلور یافته است. ساخت مردسالارانۀ جامعه در دورۀ ایرانشهری و نیز پرداختن به زنان تنها از منظر کارکردهای جنسیتی در حکمت اسلامی، نشان میدهد که زنان در این دو تفکر فاقد منزلت سیاسی و اجتماعی قابل اعتنایی بودهاند. از نظر تاریخی، زنان در دوران ایران باستان، اگرچه در مواردی به موقعیتی سیاسی و اداری دست یافتند، لکن عموماً، به ویژه در عصر ساسانی، از منزلت اجتماعی و سیاسی قابل اعتنایی برخوردار نبودند. با نگاهی به تفکرات مهمترین حکمای اسلامی در ادوار مختلف در مورد جایگاه و نقش اجتماعی زن، مشخص میشود که جایگاه اجتماعی و سیاسی برابری برای زن، در مقایسه با مردان، در حکمت اسلامی وجود ندارد.http://sm.psas.ir/article_719637_3dcbbeb34f6a0ed1be74da88bb1be534.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621Examining Iran’s Environmental Laws from
the Perspective of Good Governanceبررسی قوانین زیستمحیطی ایران از منظر حکمرانی مطلوب22524272472210.22034/sm.2023.2008056.2108FAعلیفقیه حبیبیدانشیار، گروه حقوق، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایرانJournal Article20230731The increasing prominence of environmental issues has driven governments in a direction whereby, without due consideration of environmental requirements and objectives, they cannot make informed decisions. Therefore, within a framework of good governance, the alignment of legal obligations, international cooperation, and social leadership is directed toward the preservation of the environment as well as the prevention and reduction of its potential damages. In this regard, the objective of the present study is to critically examine international treaties and domestic environmental laws and to answer the question: “Have the environmental laws ratified in the Islamic Republic of Iran led to the enhancement of the components of good governance?” The research method was descriptive-analytical. A review of the evolution and enactment of environmental laws in Iran before and after the Islamic Revolution—along with an examination of the most significant international actions in the ratification of global treaties and conventions for environmental preservation, as well as the degree of the Islamic Republic of Iran’s participation in these international environmental treaties and the structure of the institutions responsible for the environment in the country—has shown that environmental laws within the Islamic Republic’s system have neither been preventative nor adequate for the preservation of this crucial issue; the multiplicity of responsible entities and the fragmentation of laws and definitions have contributed to the continued degradation of the environment in the country. In this context, solutions such as restructuring the Supreme Council for the Environment, amending environmental laws based on the view of the environment as a “right,” giving special attention to environmental issues in the Islamic Penal Code, revising the internal regulations of the Islamic Consultative Assembly regarding the separation of environmental issues from the Agriculture Commission into an independent specialized commission, enhancing interaction and cooperation with international conventions, and reaching a consensus on commitment to environmental obligations have been proposed to improve the efficacy of the laws.برجسته شدن مباحث محیط زیست، دولتها را به سمتی سوق دادهکه بدون توجه به الزامات و اهداف زیست محیطی، نمیتوانند تصمیمات خویش را اتخاذ نمایند. لذا، در یک حکمرانی مطلوب، سمت و سوی الزامات قانونی و همکاریهای بینالمللی و راهبریهای اجتماعی در جهت حفظ محیط زیست، جلوگیری و کاهش آسیبهای احتمالی آن است. در این راستا، هدف پژوهش حاضر نقد و بررسی معاهدات بینالمللی و قوانین زیست محیطی داخلی و پاسخ به این سوال است که «آیا قوانین زیستمحیطی مصوب در جمهوری اسلامی ایران به ارتقای مؤلفههای حکمرانی خوب منتهی شده است؟». روش پژوهش توصیفی- تحلیلی بوده و بررسی سیر تدوین و تصویب قوانین محیط زیست در ایران پیش و پس از انقلاب اسلامی، در کنار پرداختن به اصلیترین اقدامهای بینالمللی در تصویب معاهدات و کنوانسیونهای جهانی در حفظ محیط زیست و نیز میزان مشارکت جمهوری اسلامی ایران در این پیمانهای بینالمللی زیست محیطی و ساختار نهادهای متولی محیط زیست در کشور نشان داد که قوانین زیست محیطی در نظام جمهوری اسلامی، پیشگیرانه و کافی، در حفظ این مقوله مهم نبوده است؛ تعدد متولیان و نیز پراکندگی قوانین و تعاریف، موجب ادامه تخریب محیط زیست در کشور شده است. در این راستا، راهکارهایی همچون اصلاح ساختار شورای عالی محیط زیست، اصلاح قوانین زیست محیطی براساس تلقی از محیط زیست بهعنوان «حق»، توجه ویژه به محیط زیست در قانون مجازات اسلامی، اصلاح قانون آییننامه داخلی مجلس شورای اسلامی مبنی بر انفکاک موضوع محیط زیست از کمیسیون کشاورزی در قالب یک کمیسیون تخصصی مستقل، تعامل و همکاری بیشتر با کنوانسیونهای بینالمللی و اجماع بر سر التزام به تعهدهای زیست محیطی برای بهبود کارایی قوانین ارائه شده است.http://sm.psas.ir/article_724722_b366fd1b62424294e2d775855468eabd.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621Analyzing the Role of the Semantic and Identity System of Arba’een Husayni in Achieving the New Islamic Civilizationتحلیل نقش نظام معنایی و هویتی اربعین حسینی در تحقق تمدن نوین اسلامی24326071922710.22034/sm.2024.1989534.2031FAمحسننصر اصفهانیاستادیار، گروه معارف، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران0000-0001-6443-8915فاطمهنصرالهیمربی، گروه تاریخ، دانشگاه پیام نور، تهران، ایراناحمدکاظمی آرپناهیدانشجوی دکتری، سیاستگذاری عمومی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران0000-0003-4195-5519Journal Article20230210The Arba’een commemoration, as the largest gathering of the 21st century at the regional and global levels, has significantly contributed to the realization of the new Islamic civilization. This event represents a semantic and identity system belonging to all Muslims and the Islamic world. The semantic system derived from Arba’een Husayni serves as a consolidating and unifying factor for Muslims worldwide. The realization of the new Islamic civilization through Arba’een Husayni is rooted in various factors, a significant portion of which pertains to the semantic and identity aspects of the commemoration. Accordingly, this study aims to identify the values and conceptual paradigms embedded in the Arba’een pilgrimage and to maximize its potential in fostering the new Islamic civilization. The central research question is: What role does the semantic and identity system of the Arba’een Husayni commemoration play in achieving the new Islamic civilization? Utilizing a descriptive-analytical approach, the findings indicate that seven semantic and conceptual paradigms of the Arba’een Husayni commemoration play a pivotal role in achieving the new Islamic civilization: (1) uniting diverse groups and nations to establish a single Islamic ummah, (2) resisting oppression and confronting global arrogance, (3) fostering a common value-based language and culture, (4) promoting self-sacrifice, dignity, human honor, and self-confidence, (5) upholding truth and advocating justice, (6) demonstrating power and globalizing the Arba’een commemoration, and (7) expanding and reviving Islamic values.مراسم اربعین بهعنوان بزرگترین گردهمایی قرن بیستویکم در سطح منطقه و جهان، به اشکال مختلف زمینه تحقق تمدن نوین اسلامی را فراهم نموده است، این مراسم یک نظام معنایی و هویتی متعلق به همه مسلمانان و کشورهای جهان اسلام است. نظام معنایی منبعث از اربعین حسینی برای کلیه مسلمانان جهان یک عامل مقوم وانسجامبخش محسوب میشود. تحقق تمدن نوین اسلامی از رهگذر اربعین حسینی در عوامل مختلفی ریشه دارد، بخش قابل توجهی از آنها به عوامل معنایی وهویتی مراسم اربعین حسینی بازمیگردد. در این راستا، هدف پژوهش حاضر، احصاء مفاهیم و انگارههای ارزشی نهفته در پیادهروی اربعین حسینی و استفاده مطلوب و حداکثری از ظرفیتهای این پدیده نوظهور در جهت تحقق تمدن نوین اسلامی میباشد. سوال اصلی پژوهش این است که: نظام معنایی و هویتی مراسم اربعین حسینی چه نقشی در تحقق تمدن نوین اسلامی دارد؟ روش پژوهش توصیفی- تحلیلی بوده و نتایج نشان میدهد که هفت انگاره معنایی و مفهومی مراسم اربعین حسینی، میتواند نقش و کارکرد ویژهای در تحقق تمدن نوین اسلامی داشته باشند: 1. تجمیع گروهها و کشورهای مختلف برای تحقق امّت واحده اسلامی، 2. ظلمستیزی و مبارزه با استکبار،<br />3. زبان ارزشی و فرهنگ مشترک، 4. ایثار، عزّت، کرامت انسانی و اعتماد به نفس، 5. حقمحوری و عدالتخواهی، 6. قدرتنمایی و جهانیسازی مراسم اربعین، 7. گسترش و احیای ارزشهای اسلامی.http://sm.psas.ir/article_719227_96c9bb43dddfb8d288e2f6dd73708252.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621A Constructivist Analysis of the Nuclear Policy of
the Islamic Republic of Iranتحلیل برساختگرایانه سیاست هستهای جمهوری اسلامی ایران26128272472310.22034/sm.2024.130316.1555FAحسینمهدیاناستادیار، گروه علوم سیاسی، دانشگاه افسری امام علی(ع)، تهران، ایرانامیرحسیننعمتیدکتری، دانشگاه افسری امام علی(ع)، تهران، ایرانJournal Article20200705This study examines Iran's nuclear policy within the framework of constructivist theory, focusing on its central concept, "identity," from the inception of the nuclear dossier to the nuclear agreement. The research analyzes the cultural-identity outputs of Iranians, the international cultural-normative environment, and the Western (U.S. and European) perspective on Iran’s nuclear program. The study addresses the question: To what extent does identity play a role in shaping the nuclear policies of different Iranian administrations? Utilizing a chain sampling method, a statistical population of 120 individuals, documentary research, and the viewpoints of officials, the study's findings indicate that "identity" has played a fundamental role in Iran's nuclear policy. The concept of "recognition" of nuclear identity has had a greater impact than the two classical systemic categories of defense-security and economic concerns. The primary driving force behind the initiation and pursuit of Iran's nuclear program, culminating in achieving fuel cycle technology at all levels, has been an identity-based perception. In this regard, Iran’s acquisition of advanced nuclear knowledge and technology has been perceived as a symbol of independence and national capability, aimed at enhancing Iran’s prestige and identity status in the Islamic world and the international system. The resilience and perseverance of Iranians in securing their nuclear rights, alongside significant quantitative and qualitative advancements, have also reshaped the opposing parties' perceptions of Iranian identity and the nature of Iran’s nuclear program. Consequently, all negotiating parties have come to understand that while a change in the Iranian presidency may alter negotiation tactics and methods, it does not lead to a significant transformation in Iran’s nuclear policy.در این پژوهش سیاست هستهای ایران در چارچوب نظریۀ سازهانگاری و مقولۀ محوری آن یعنی «هویّت»، از زمان شکلگیری پروندۀ هستهای تا توافق هستهای، با نگاه به بروندادهای فرهنگی- هویتی ایرانیان و محیط فرهنگی- هنجاری بینالمللی و نگاه و رویکرد غرب (آمریکا و اروپا) به برنامۀ هستهای ایران مورد بررسی قرار گرفته است و به این سوال پاسخ داده شد: میزان و نقش هویت در برساخت سیاستهای هستهای دولتهای مختلف در ایران چگونه است؟ این پژوهش با روش تعیین نمونهگیری زنجیری، با جامعه آماری تعداد 120 نفر، مطالعه اسنادی و همچنین دیدگاه مسئولان مورد بررسی قرار گرفت. یافتههای پژوهش نشان میدهد «هویّت» در سیاست هستهای دولتهای مختلف در ایران، به مثابۀ بازیگری بنیادی ایفای نقش نموده و مقولۀ «شناسایی» هویت هستهای به جای دو مقولۀ سیستمی کلاسیک دفاعی- امنیتی و اقتصادی، اثرگذاری بالاتری داشته است. عامل اصلی شروع و پیگیری برنامۀ هستهای ایران تا رسیدن به فناوری و تکمیل تکنولوژی چرخۀ سوخت هستهای در همۀ سطوح، از سوی ایران، عامل (نگاه و برداشت) هویّتی بوده که در راستای این نگاه، دستیابی ایران به دانش و فناوری پیشرفتۀ هستهای به عنوان نمادی از استقلال و توانایی ایران در کسب علوم و تکنولوژی برتر جهت افزایش پرستیژ و ارتقاء جایگاه هویتی ایران در جهان اسلام و نظام بینالملل تلقی شده است. مقاومت و پایداری ایرانیان برای احقاق حقوق هستهایشان همزمان با پیشرفتهای قابل توجه کمّی و کیفی، نگاه طرف مقابل را نیز به کیستی ایرانیان و چیستی برنامه هستهایشان تا حدود زیادی تغییر داد و همۀ طرفهای مقابل ایران را به این درک رسانده که در بحث برنامۀ هستهای و پروندۀ هستهای، تغییر رئیسجمهور در ایران به تغییرات در شیوه و تاکتیکهای مذاکره میانجامد، اما به دگرگونی قابل توجهی در سیاست هستهای ایرانیان منجر نمیشود.http://sm.psas.ir/article_724723_e01da1593ce1300a2491da21507a3aaa.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621The International System and the Trends and
Mechanisms of Development in Contemporary Iranنظام بینالملل و روندها و سازوکارهای توسعه در ایران معاصر28329872472410.22034/sm.2024.2017733.2163FAابوالفضلسلیمان فلاحدانشجوی دکتری، گروه روابط بینالملل، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایرانرضاشیرزادیاستادیار، گروه روابط بینالملل، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایرانفخرالدینسلطانیاستادیار، گروه روابط بینالملل، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران0000-0002-0849-4370Journal Article20231212Iran’s modernization and development over the past two decades have experienced various fluctuations, including periods of rapid growth and intervals of stagnation. With the proliferation of development ideas, the necessity for planning became evident, leading to the establishment of the country’s Planning and Budget Organization. In the decades preceding 1327 (Iranian calendar), only minimal measures were undertaken to create a systematic approach to economic planning; however, following the formation of the Planning and Budget Organization and the regulation of its activities, a comprehensive planning system emerged. In this context, the present study seeks to answer the question: “What has been the orientation of development programs in contemporary Iran in light of development trends in the international system?” The research method is descriptive‑analytical, employing conceptual frameworks of development from the modernist school. In addressing the main question, the following hypothesis is posited: “Modernization and development in Iran have been predominantly oriented toward economic aspects from the outset—a trend that persisted from the Pahlavi era until the years following the Islamic Revolution. Only in the Fifth Plan during the Pahlavi period and from the Third Plan after the Islamic Revolution have non‑economic indicators been incorporated into development programs.” After the Islamic Revolution, in view of domestic needs and international obligations, economic and social programs have become interwoven with political development, conflict resolution, and engagement with the international system, thereby placing comprehensive development high on the governmental agenda.نوسازی و توسعۀ ایران در دو سدۀ گذشته فراز و فرودها و رونق و رکودهایی را پشتسر گذاشته است. با گسترش اندیشههای توسعه، ضرورت برنامهریزی آن آشکار و سازمان برنامه و بودجه کشور تأسیس شد. در دهههای پیش از 1327 اقدامات اندکی در خصوص ایجاد یک نظام برنامهای در عرصۀ اقتصاد انجام شد، ولی با تشکیل سازمان برنامه و بودجه و انتظام فعالیتهای آن، به یک نظام تبدیل شد. در این راستا، پژوهش حاضر درصدد پاسخ به این پرسش است که «جهتگیریهای برنامههای توسعه در ایران معاصر، با توجه به روندهای توسعه در نظام بینالملل، چگونه بودهاست؟». روش پژوهش توصیفی- تحلیلی بوده و از چارچوبهای مفهومی توسعه در مکتب نوسازی استفاده شده است. در پاسخ به پرسش اصلی، این فرضیه مطرح است که «نوسازی و توسعه در ایران از آغاز گرایش بیشتری به جنبههای اقتصادی داشته و این مسئله از دورة پهلوی تا سالهای پس از انقلاب اسلامی نیز ادامه یافته است. تنها در برنامۀ پنجم دورۀ پهلوی و نیز از برنامۀ سوم پس از انقلاب اسلامی شاخصهای غیراقتصادی در برنامههای توسعه لحاظ شدهاند». پس از انقلاب اسلامی، با توجه به نیازهای داخلی و الزامات بینالمللی، برنامههای اقتصادی- اجتماعی با توسعة سیاسی، تنشزدایی و تعامل با نظام بینالملل آمیخته میشوند و توجه به توسعة همهجانبه در دستور کار دولتها قرار میگیرند.http://sm.psas.ir/article_724724_522dea150ac88d38f17bbc4425da7a11.pdfانجمن مطالعات سیاسی حوزهسیاست متعالیه2345-267612220240621An Examination of the Evolution of United Nations
Humanitarian Assistance and Its Role in
Achieving the Concept of Reliefبررسی تطور کمکهای بشردوستانه سازمان ملل و نقش آن در دستیابی به مفهوم یاریرسانی29931972472510.22034/sm.2024.2040433.2234FAمحمدرضازادهدانشجوی دکتری، حقوق بینالملل، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایرانمحمدعلیکفائی فراستادیار، گروه حقوق بینالملل، دانشکده علوم انسانی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران.0009-0000-5132-4708Journal Article20240905The existing mechanisms of the United Nations, as the most significant executor of humanitarian assistance at the international level, rapidly expanded in the post-Cold War era. Numerous resolutions were adopted by the Security Council, the General Assembly, and the Economic and Social Council concerning humanitarian assistance, leading to the establishment of specialized institutions such as the Office for the Coordination of Humanitarian Affairs. Norms related to humanitarian law within the UN system are continually evolving. This study aims, first, to explain the evolution of the UN’s humanitarian assistance system and, second, to review the operational aspects of the current system, particularly in decision-making processes. Additionally, the study elucidates the privileges and immunities of the United Nations and its specialized agencies while examining laws related to the safety and protection of humanitarian personnel. The central research question explores how understanding the evolution of humanitarian assistance can contribute to achieving the concept of relief in crisis-stricken environments. By delineating the general patterns within the current UN humanitarian system, the study outlines the legal framework governing humanitarian assistance and evaluates the effectiveness of these mechanisms in fulfilling their intended objectives. Understanding these frameworks can enhance the interaction between states and the United Nations and its related commissions on humanitarian relief, ensuring the equitable distribution of aid opportunities in conflict-affected and war-torn regions. The UN humanitarian system is undergoing continuous simplification and integration, particularly through the establishment of the Office for the Coordination of Humanitarian Affairs, which seeks to become the central hub for UN relief efforts. Legal mechanisms governing humanitarian activities, from privileges and immunities to specialized safety and security agreements, are constantly evolving and may contribute to improving humanitarian efforts. Nevertheless, it appears necessary for the General Assembly and the Secretary-General to intensify their efforts—amid persistent state pressures—to adopt essential and coordinated conventions, ensuring the protection and support of humanitarian workers in both armed conflicts and natural disaster scenarios.سازوکارهای موجود در سازمان ملل متحد که مهمترین مجری کمکهای بشر دوستانه در سطح نظام بینالملل است، در فضای متاثر از پایان جنگ سرد به سرعت توسعه یافت. چنانکه قطعنامههای متعددی از سوی شورای امنیت، مجمع عمومی سازمان ملل و شورای اقتصادی و اجتماعی در زمینه کمکهای بشردوستانه بهتصویبرسید و نهادهای تخصصی، مانند دفتر هماهنگی امور بشردوستانه ایجاد شد. هنجارهای مربوط به حقوق بشردوستانه در نظام سازمان ملل متحد، دائماً در حال توسعه است. در این راستا، هدف پژوهش حاضر، اولاً، تبیین تطور نظام کمکهای بشردوستانه سازمان ملل متحد و ثانیاً مروری بر نحوه عملکرد نظام فعلی موجود، در رابطه با فرایندهای تصمیمگیری در این سازمان است. همچنین، امتیازات و مصونیتهای سازمان ملل متحد و آژانسهای تخصصی را تشریح کرده و قوانین مربوط به ایمنی و حفاظت از پرسنل بشردوستانه را بررسی مینماید. بر این اساس پرسش اصلی پژوهش حاضر این است که فهم سیر تطور کمکهای بشردوستانه چگونه میتواند در دستیابی به مقوله یاریرسانی در محیطهای بحرانزده اثرگذار باشد؟ با تبیین الگوهای کلی در نظام فعلی بشردوستانه سازمان ملل متحد، چارچوب قانونی کمکهای بشردوستانه سازمان ملل متحد ترسیم شده و نشان داده شد که این سازوکار چگونه عمل میکند و سازمان ملل متحد به چه میزان در دستیابی به آن کامیاب بوده است. شناخت این سازوکارها میتواند در نوع ارتباط دولتها با سازمان ملل متحد و کمیسیونهای مرتبط با مقوله یاریرسانی موثر باشد و باعث توزیع عادلانه فرصتهای حمایتی در محیطهای آشوبزده و متاثر از جنگ شود. نظام بشردوستانه ملل متحد، در حال سادهسازی و یکپارچهسازی مداوم، به ویژه از طریق تأسیس دفتر هماهنگی امور بشردوستانه، در جهت تبدیل شدن به مرکز هماهنگی برای اقدامات امدادی سازمان ملل متحد است. مکانیسمهای قانونی مربوط به انجام امور بشردوستانه، از امتیازات و مصونیتها گرفته تا موافقتنامههای ویژۀ ایمنی و امنیت، موضوعی در حال تغییر بوده که ممکن است به اجرای بهتر اقدامات بشردوستانه کمک کند. با وجود این، به نظر میرسد ضروری است که مجمع عمومی و دبیرکل، تحت فشار مداوم دولتها نسبت به تصویب کنوانسیونهای ضروری و هماهنگ مربوطه و تضمین فعالیت و حمایت از بشردوستان، چه در درگیریهای مسَلّحانه و چه در زمان فجایع طبیعی، تلاش بیشتری داشته باشند.http://sm.psas.ir/article_724725_5b74ec83c4a9929f93f41cfef03938fc.pdf