سیاست متعالیه

سیاست متعالیه

ضرورت تربیت سیاسی فرزندان در اسلام

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانش آموخته دکتری، فقه خانواده، جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران
2 استاد حوزه علمیه قم، قم، ایران.
چکیده
تربیت سیاسی فرزندان در اسلام زیرمجموعه امور تربیتی محسوب می‌شود. در مکاتب مختلف به این مهم به صورت جدی پرداخته شده است. مشکلی که وجود دارد باور نادرست برخی جریانات اسلامی و افکار عموم مؤمنین نسبت به تربیت سیاسی فرزندان است، که آن را به همراه‌سازی با جناح‌های سیاسی خلاصه می‌کنند. گرچه در فعالیت سالم سیاسی تنافی نیست، ولی هدف، گسترش و تداوم آسمانی بودن آحاد جامعه مطابق با منویات شریعت اسلام از طریق زیربنای جامعه به نام خانواده می‌باشد. از این‌رو نیاز است نگاه عمومی اصلاح شود. در این راستا، هدف اصلی پژوهش حاضر پاسخ به این سوال است که آیا تربیت سیاسی خانواده ضرورت دارد؟ و آیا اسلام ضرورت آن را تایید می‌کند؟ برای پاسخ به این سوال با روش توصیفی-تحلیلی، پیشینه نظری موضوع در سیره عقلاء اسلامی و غیراسلامی، و دلائل شریعت در ضرورت‌شناسی موضوع، بررسی شده است. نتایج نشان داد که، تربیت سیاسی خانواده یعنی پروراندن بعد اجتماعی و سیاسی خانواده که دارای دو رویکرد است: رویکرد اول، پروراندن در راستای منشأ تکلیف اعم از خداوند، نیاز انسان و نیاز جامعه می‌‌باشد. رویکرد دوم، پروراندن در راستای قلمرو تعلیم و تربیت اعم از تمامی روش‌های تربیتی و مصادیق ممکنه در امر تعلیم و تربیت است. همه تعاریف معتقدند که، موضوع تربیت و تعلیم جامعه، به ویژه فرزندان، توسط عوامل مختلفی ازجمله خانواده، حاکمیت و جامعه محقق می‌‌شود، ولی رهبری آن توسط قوانین الهی و یا حکومت، به عاملیت والدین، به‌‌ویژه پدر صورت می‌‌گیرد. برای تحقق چنین امر مهمی نیاز است که به مباحث مختلفی ازجمله پیش‌‌نیازهای تربیت سیاسی، لوازم تربیت سیاسی، مکانیزم تربیت سیاسی و دستاوردهای تربیت سیاسی پرداخته شود.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The Necessity of Political Education of Children in Islam

نویسندگان English

Majid Kafi Emami 1
Ahmad Ahmadi tabar 2
1 Ph.D., family jurisprudence, Al-Mustafa international university, Qom, Iran
2 Professor, Qom Seminary, Qom, Iran.
چکیده English

The political education of children in Islam is considered a subset of educational matters. Various schools of thought have seriously addressed this issue. However, a prevailing misconception among some Islamic currents and the general beliefs of the faithful regarding the political education of children is that it is merely aligned with political factions. While there is no conflict with healthy political activity, the objective is to expand and perpetuate the celestial nature of society in accordance with the tenets of Islamic law through the foundational structure of society, namely the family. Therefore, it is necessary to correct the public perspective. This study aims to answer whether political education within the family is necessary and whether Islam endorses its necessity. To address this question, a descriptive-analytical method was used to examine the theoretical background of the topic in the traditions of both Islamic and non-Islamic rationalists, as well as the religious justifications for the necessity of the topic. The results indicate that political education within the family involves nurturing the social and political dimensions of the family, which has two approaches: The first approach is nurturing in line with the source of duty, encompassing God, human needs, and societal needs. The second approach involves nurturing within the realm of education, encompassing all possible methods and examples in the field of education. All definitions agree that the subject of societal education, particularly of children, is realized through various factors, including the family, governance, and society, with leadership by divine laws or government, executed by parents, particularly the father. To achieve this crucial task, it is necessary to address various aspects, including the prerequisites for political education, the requirements of political education, the mechanisms of political education, and the outcomes of political education.

کلیدواژه‌ها English

Political education
Islam
Children
Parents
Responsibility
Family
Social
قرآن کریم.
نهج‌البلاغه.
صحیفه سجادیه.
آل طعّان (1419ق). الرسائل الأحمدیة. قم: انتشارات دارالمصطفى(ص) لإحیاء التراث، ج1.
اعرافی، علیرضا (1387). فقه تربیتی. تحقیق سیدتقی موسوی و علی حسین‌‌پناه. قم: انتشارات پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، ج2.
ابن جمهور (1403ق). عوالی اللئالی العزیزیة فی الاحادیث الدینیة. تحقیق مجتبی محمدی عراقی. قم: انتشارات دار سیدالشهداء، ج3.
افلاطون (1353). جمهوری. ترجمه رضا کاویانی و محمدحسن لطفی. تهران: انتشارات ابن‌‌سینا.
تریگ، راجر (1382). انسان از دیدگاه ده متفکر. ترجمه رضا بخشایش. انتشارات پژوهشگاه تعلیم و تربیت.
جمعی از محققین (1428ق). أحکام الأطفال‌. قم: انتشارات مرکز فقهی ائمه اطهار(ع)، ج3، 1.
خدایاری‌‌فرد، محمد و همکاران (1378). تهیه مقیاس‌‌های سنجش نگرش معنوی در دانشجویان طرح پژوهشی. تهران: دانشگاه صنعتی شریف.
دانتون، ژرژ ژاک (2004م). گفتارهای مدنی دانتون، سخنرانی 37 (پیرامون فهرست طلبکاران مدنی و دپارتمان مطالبات). انتشارات کتابخانه ملی فرانسه.
دورانت، ویل (1355). تاریخ فلسفه. ترجمه عباس زریاب خوئی. تهران: انتشارات تابان.
دهخدا، علی‌اکبر (1373). لغتنامه دهخدا. تهران: انتشارات دانشگاه تهران، ج4، 8، 1.
دیلمی، حسین (1412ق). ارشاد القلوب. قم: انتشارات شریف رضی، ج1.
سبحانی، جعفر (1392). أحکام صلاة القضاء. قم: انتشارات مؤسسة الإمام الصادق(ع)، ج1.
شعیری، احمد (بی‌‌تا). جامع الاخبار. نجف: انتشارات مطبعة حیدریة.
شهید ثانی، زین الدین بن علی (1410ق). الروضة البهیة فی شرح اللمعة الدمشقیة. قم: مکتبة الداوری، ج5.
طبری، محمد بن جریر (1412ق). جامع البیان فی تفسیر القرآن. بیروت: دارالمعرفة، ج15.
عرسان کیلانی، ماجد (1389). فلسفه تربیت اسلامی. ترجمه بهروز رفیعی. قم و تهران: انتشارات پژوهشگاه حوزه و دانشگاه؛ انتشارات سمت؛ انتشارات مرکز تحقیق و توسعه علوم انسانی.
عماد سید علی؛ نواب، سید ابوالحسن؛ کافی، امامی مجید (1399). منشاء قدرت سیاسی رهبران الهی از منظر قرآن کریم. سیاست متعالیه، 8(29): ص7-29.
فارابی، محمد ابوالنصر (1995م). آراء أهل المدینة الفاضلة و مضاداتها. محقق علی بو محلم. بیروت: دار الهلال، ج1.
کاپلستون، فردریک چالز (1385). تاریخ فلسفه یونان و روم. ترجمه سید جلال‌‌الدین مجتبوی. تهران: انتشارات علمی فرهنگی، ج1.
کلینی، محمد (1407ق/ الف). الروضة من الکافی. محقق علی‌‌اکبر غفاری و محمد آخوندی. تهران: انتشارات دارالکتب اسلامیة، چاپ چهارم.
کلینی، محمد (1407ق/ ب). الفروع من الکافی. محقق علی‌‌اکبر غفاری و محمد آخوندی. تهران: انتشارات دارالکتب الإسلامیة، چاپ چهارم، ج6-5.
کلینی، محمد (1430ق). الاصول من الکافی. تهران: انتشارات دارالحدیث، ج9.
گلپایگانی، سید محمدرضا (1414ق). الدر المنضود فی احکام الحدود. محقق علی کریمی‌‌جهرمی. قم: انتشارات دارالقرآن الکریم‌، ج2.
مازندرانی، محمدصالح (1388ق). شرح الکافی. محقق علی‌اکبر غفاری. تهران: انتشارات مکتبة الاسلامیة‌، ج1.
مالک، حسین؛ نائیج، خدیجه (1390). تعلیم و تربیت از نظر ارسطو. فلسفه و کلام (حکمت و فلسفه)، 2(5): ص103-121.
مطهری، مرتضی (1382). تعلیم و تربیت در اسلام. تهران: انتشارات صدرا، ج1.
مطهری، مرتضی (1385). یادداشت‌های استاد. تهران: انتشارات صدرا، ج6.
نوری طبرسی، حسین (1418ق). مستدرک الوسائل. قم: مؤسسة آل البیت علیهم‌السلام لإحیاء التراث، ج15.